Năng lượng mặt trời
Khi lựa chọn đèn LED, nhiều người thường chỉ quan tâm đến công suất như 5W, 9W hay 20W mà chưa chú ý đến quang thông. Đây mới là thông số thể hiện tổng lượng ánh sáng mà một nguồn sáng phát ra. Hiểu rõ quang thông là gì, đơn vị đo và cách tính sẽ giúp lựa chọn đèn phù hợp với diện tích cũng như nhu cầu chiếu sáng của từng không gian. Cùng Tuvaco tìm hiểu ngay!
Quang Thông Của Đèn LED Là Gì?
Quang thông là đại lượng dùng để biểu thị tổng lượng ánh sáng nhìn thấy được phát ra từ một nguồn sáng trong một đơn vị thời gian. Đối với đèn LED, quang thông cho biết tổng lượng ánh sáng mà đèn phát ra theo các hướng trong điều kiện hoạt động nhất định.
Hiểu đơn giản, nếu hai bóng đèn có cùng công suất nhưng một bóng có quang thông cao hơn thì bóng đó thường tạo ra tổng lượng ánh sáng lớn hơn, với điều kiện các thông số được đo trong cùng điều kiện.
Quang thông là thông số quan trọng khi đánh giá khả năng chiếu sáng của đèn. Tuy nhiên, không nên dùng quang thông để thay thế cho độ rọi, bởi độ rọi còn phụ thuộc vào diện tích bề mặt nhận sáng, khoảng cách, góc chiếu và cách bố trí đèn.
Đơn Vị Đo Của Quang Thông Là Gì?
Đơn vị đo quang thông trong hệ SI là lumen, viết tắt là lm.
Trên bao bì hoặc bảng thông số kỹ thuật của đèn LED, quang thông thường được thể hiện dưới dạng một giá trị lumen cụ thể, chẳng hạn:
- Đèn LED 5W: khoảng 400 – 500 lm.
- Đèn LED 9W: khoảng 700 – 900 lm.
- Đèn LED 12W: khoảng 900 – 1.200 lm.
Đây chỉ là các mức tham khảo. Quang thông thực tế thay đổi tùy theo loại chip LED, hiệu suất phát sáng, thiết kế bộ đèn, nhiệt độ hoạt động và tiêu chuẩn đo của từng sản phẩm. Vì vậy, khi mua đèn, nên ưu tiên thông số lumen do nhà sản xuất công bố thay vì chỉ ước tính dựa trên công suất.
Xem ngay: Đèn Tuýp LED Chất Lượng Giá Tốt
Công Thức Tính Quang Thông
Quang thông có thể được biểu diễn theo công thức:
Φᵥ = dQᵥ/dt
Trong đó:
- Φᵥ là quang thông, đơn vị lumen (lm).
- Qᵥ là năng lượng ánh sáng theo đại lượng trắc quang, đơn vị lumen-giây (lm·s).
- dt là khoảng thời gian.
Trong thực tế lựa chọn đèn LED, người dùng thường không cần tự tính quang thông từ công thức trên. Thông số này thường đã được nhà sản xuất công bố trong bảng thông số kỹ thuật của sản phẩm.
Quang Thông Và Công Suất Đèn Có Gì Khác Nhau?
Quang thông và công suất đều là những thông số quan trọng nhưng thể hiện hai đặc tính khác nhau.
Công suất (W) cho biết lượng điện năng mà đèn tiêu thụ khi hoạt động. Trong khi đó, quang thông (lm) cho biết tổng lượng ánh sáng nhìn thấy được mà nguồn sáng phát ra.
Vì vậy, không thể kết luận một bóng đèn có công suất lớn hơn chắc chắn sẽ sáng hơn nếu chỉ dựa vào số W. Đèn LED hiện đại có hiệu suất phát sáng cao nên có thể tạo ra quang thông lớn với mức tiêu thụ điện tương đối thấp.
Khám phá ngay: Bóng Đèn LED Tròn Giá Rẻ
Quang Thông Bao Nhiêu Là Phù Hợp Khi Chọn Đèn LED?
Không có một mức quang thông cố định phù hợp cho tất cả không gian. Nhu cầu chiếu sáng phụ thuộc vào diện tích phòng, mục đích sử dụng, chiều cao trần, màu sắc nội thất và cách bố trí nguồn sáng.
Một phòng ngủ có thể không cần lượng ánh sáng giống phòng bếp hoặc khu vực làm việc. Tương tự, hành lang và cầu thang thường có yêu cầu chiếu sáng khác với khu vực cần thực hiện công việc chi tiết.
Khi thiết kế hệ thống chiếu sáng, cần xác định độ rọi mong muốn (lux) trước, sau đó tính toán tổng quang thông cần thiết và phân bổ số lượng đèn phù hợp.
Công Thức Tính Tổng Quang Thông Cần Thiết
Trong trường hợp tính toán sơ bộ cho không gian, tổng quang thông cần thiết có thể được ước tính theo công thức:
Φ ≈ E × A
Trong đó:
- Φ là tổng quang thông cần thiết, đơn vị lumen (lm).
- E là độ rọi mục tiêu, đơn vị lux (lx).
- A là diện tích bề mặt được chiếu sáng, đơn vị m².
Ví dụ, một phòng có diện tích 15m² và yêu cầu độ rọi trung bình khoảng 200 lux:
Φ ≈ 200 × 15 = 3.000 lm
Như vậy, hệ thống chiếu sáng cần tổng quang thông khoảng 3.000 lm theo phép tính sơ bộ. Khi thiết kế thực tế, cần tính đến hệ số sử dụng ánh sáng, hệ số duy trì, đặc điểm của bộ đèn và cách bố trí để lựa chọn số lượng đèn chính xác hơn.
Cách Tính Số Lượng Đèn LED Cần Sử Dụng
Sau khi xác định tổng quang thông cần thiết, có thể ước tính số lượng đèn theo công thức:
N ≈ Φt / Φđ
Trong đó:
- N là số lượng đèn cần sử dụng.
- Φt là tổng quang thông cần thiết.
- Φđ là quang thông của một đèn.
Ví dụ, không gian cần khoảng 3.000 lm và mỗi đèn LED có quang thông 1.000 lm:
N ≈ 3.000 / 1.000 = 3 đèn
Kết quả này chỉ mang tính tham khảo ban đầu. Khi thi công, vị trí đặt đèn, góc chiếu, chiều cao trần và khả năng phản xạ của bề mặt vẫn cần được xem xét để đảm bảo ánh sáng phân bổ đồng đều.
Quang thông là thông số quan trọng giúp xác định tổng lượng ánh sáng mà đèn phát ra và được đo bằng lumen (lm). Khi chọn đèn LED, không nên chỉ dựa vào công suất mà cần kết hợp quang thông, độ rọi, hiệu suất phát sáng và đặc điểm không gian. Hiểu đúng các thông số này sẽ giúp tính toán số lượng đèn hợp lý, tối ưu hiệu quả chiếu sáng và hạn chế lãng phí điện năng.
